ISANG LINGGO BAGO ANG PASKO, NARINIG KO ANG ANAK KO NA NAGPLAPLANONG IWAN ANG 8 NIYANG ANAK SA AKIN PARA MAKAPAGBAKASYON SILA NANG WALANG ALALA… NGUNIT DAHIL SA KAGAGAWAN NIYA, GUMAWA AKO NG ISANG DESISYON NA TULUYAN NILANG PAGSISISIHAN SA BUONG BUHAY NILA!
Sinasabi nila na ang Pasko ay panahon ng pagbibigayan, ng pagmamahalan, at ng pagsasama-sama ng pamilya. Ngunit para sa akin, ang Paskong ito ay naging hudyat ng pagtatapos ng mahabang pasensya ko bilang isang ina.
Ako si Elena, animnapung taong gulang. Biyuda at payapa ang aking buhay sa isang maliit na mansyon. Ang kaisa-isa kong anak na si Sarah ay biniyayaan ng walong anak. Sa totoo lang, mahal na mahal ko ang aking mga apo, ngunit ang mag-alaga ng walong bata—na may edad dalawa hanggang labindalawa—ay isang misyong hindi kakayanin ng isang senior citizen na tulad ko.
Isang linggo bago ang Pasko, habang naglilinis ako sa sala, narinig ko si Sarah na kausap ang kanyang asawang si Mark sa telepono. Hindi nila alam na nakabukas ang speaker ng cellphone ni Sarah na naiwan niya sa hapag.
“Huwag kang mag-alala, Mark,” wika ni Sarah, na may halong pangungutya. “Iiiwan natin ang walong bata kay Mama. Alam mo namang hindi matatanggihan ng matandang ‘yun ang mga apo niya. Magbabakasyon tayo sa Baguio nang tatlong araw, walang istorbo, walang bata. Mag-e-enjoy tayong dalawa!”
Narinig ko ang tawa ni Mark. “Tama ka. Pagbalik natin ng Pasko, doon na natin sila kunin. Isipin mo, tatlong araw tayong malaya! Hindi na kailangang magbayad ng yaya.”
Nanlaki ang aking mga mata. Ang pagtrato sa akin na parang isang libreng nanny agency ay hindi ko matanggap. Hindi lang nila ako inirerespeto, inabuso pa nila ang aking pagmamahal. Sa sandaling iyon, nagbago ang ihip ng hangin. Hindi ako magiging biktima sa Paskong ito.
ANG PLANONG HINDI NILA INAASAHAN
Lumipas ang mga araw. Hindi ko sila kinausap tungkol sa narinig ko. Sa halip, kumilos ako nang tahimik.
Ginamit ko ang aking ipon na dapat ay pang-regalo ko sana sa kanila upang mag-book ng isang all-inclusive luxury cruise sa isang sikat na resort. Hindi para sa akin lang, kundi para sa amin ng mga apo ko. Pero ang twist? Hindi ko ito ipinaalam sa kanila.
Pagdating ng araw ng kanilang pag-alis, dumating si Sarah at Mark na may bitbit na malalaking bagahe.
“Nay! Aalis na kami ni Mark, may emergency vacation kami. Pwede bang dito muna ang walong bata?” pagpapanggap ni Sarah.
Ngumiti ako nang napakatamis. “Walang problema, anak. Iwan niyo na sila.”
Nang makaalis ang dalawa, agad kong inilabas ang aking plano. Hindi ko sila inalagaan nang mag-isa. Tumawag ako sa isang kilalang premium nanny agency. Kumuha ako ng tatlong professional nannies na magbabantay sa kanila sa loob ng tatlong araw.
Ngunit ang invoice? Ipinadala ko ito sa corporate email ni Mark. At hindi lang iyon—nag-impake na rin ako ng mga damit ng aking walong apo.

ANG PAG-UWI NG MGA “HARI”
Matapos ang tatlong araw, masayang bumalik si Sarah at Mark. Refresh na refresh at walang dalang pagod. Pagdating nila sa bahay ko, nagtaka sila dahil tahimik ang paligid.
“Nay? Nasaan ang mga bata?” tanong ni Sarah, na may halong pagkainis dahil inaasahan niyang sasalubungin siya ng walong batang nagkakagulo.
Pagpasok nila sa sala, nakita nila ako sa reclining chair, nagbabasa ng libro habang humihigop ng tsaa. Sa tabi ko, may nakapatong na resort brochure at isang bill mula sa nanny agency.
“Nasa resort sila, Sarah,” malumanay kong sagot.
“Ha?! Bakit mo sila dinala doon?! Gastos ‘yun, Nay!” galit na tanong ni Sarah.
Ibinaba ko ang aking libro at tinitigan sila nang diretso sa mata. “Hindi ko sila dinala doon para magbakasyon ako. Dinala ko sila doon dahil gusto ko rin ng kapayapaan. At huwag kayong mag-alala, bayad na ang lahat.”
Kinuha ni Mark ang bill sa mesa. Nanlaki ang kanyang mga mata nang makita ang halaga.
“Ano ‘to?! Limampung libong piso?! Para sa tatlong araw na yaya at resort?!” sigaw ni Mark.
“Oo, Mark. Dahil sa plano ninyong mag-bakasyon nang walang paalam, napilitan akong kumuha ng propesyonal na mag-aalaga sa kanila para hindi sila mapabayaan. At ang perang iyan? Ibinawas ko na sa savings account na ibinigay ninyo sa akin para sa emergency funds ng mga bata,” paliwanag ko nang may malamig na ngiti.
ANG ARAL NG PASKO
Natulala si Sarah. “Nay, bakit mo ginawa ‘yun? Iyon ang pambayad namin sa tuition nila sa susunod na buwan!”
“Dahil sa inyong kapabayaan, Sarah. Inisip ninyong ako ang magiging yaya ninyo habang kayo ay nagpapakasasa. Hindi ako libreng serbisyo. At higit sa lahat, hindi ako obligadong pasanin ang responsibilidad ninyo nang hindi niyo man lang ako tinatanong.”
Tumayo ako at kinuha ang aking handbag.
“Sa susunod na Pasko, kung gusto ninyong magbakasyon, siguraduhin ninyong may yaya kayong bayad at hindi ako ang ginagawa ninyong alipin. Dahil simula ngayon, hindi na ako ang yaya ng mga apo ko. Ako na ang Lola na magbabakasyon at mamumuhay para sa sarili ko.”
Doon ko iniwan ang mag-asawa na namumutla at walang maisagot. Ang walong apo ko ay masayang umuwi mula sa resort, bitbit ang mga pasalubong na binili ko para sa kanila.
Mula noon, hindi na nila ako ginawang yaya. Natutunan nila ang isang mahalagang aral: ang pagmamahal ng isang magulang ay hindi dapat abusuhin, at ang Pasko ay hindi lamang tungkol sa sariling kasiyahan, kundi tungkol sa pagpapahalaga sa taong nagbigay sa atin ng buhay. At sa wakas, nagkaroon ako ng pinakamapayapa at pinakamasayang Pasko sa buong buhay ko.
