PATAGONG KINUHA NG BIYENAN KO ANG 5-ANYOS KONG ANAK SA ESKWELAHAN PARA KALBUHIN AT GUPITIN ANG MAHABA NIYANG BUHOK — PERO ANG GINAWA NG ASAWA KO KINABUKASAN NG LINGGO AY NAGPATAHIMIK SA KANYA HABAMBUHAY!
Si Lani at ang asawa niyang si Mark ay may isang limang taong gulang na anak, si Leo. Si Leo ay ipinanganak na may napakagandang buhok—mahaba, makapal, at may natural na malalaking kulot na kulay tsokolate. Paborito ni Leo ang kanyang buhok dahil pakiramdam niya ay kamukha niya ang isang superhero o isang rockstar. Suportado nina Lani at Mark ang anak; naniniwala silang walang gender ang buhok at ang mahalaga ay masaya ang bata.
Ngunit hindi ganito ang pananaw ng biyenan ni Lani na si Doña Carmen.
Mula pa noong nag-tatlong taon si Leo, walang ibang ginawa si Doña Carmen kundi punahin ang buhok ng bata.
“Mukhang babae ang apo ko! Ano ba kayo, Lani? Gagawin mo bang bakla ang anak mo?!” madalas na bulyaw ni Doña Carmen tuwing bumibisita ito.
“Ma, buhok lang po ‘yan. At gusto ni Leo ang buhok niya,” palaging mahinahong sagot ni Mark para ipagtanggol ang asawa.
Dahil laging nakaharang si Mark, naisip ni Doña Carmen na patagong gumawa ng sariling plano.
Isang Biyernes ng hapon, pumunta si Lani sa kindergarten para sunduin si Leo. Ngunit pagdating niya, laking gulat niya nang sabihin ng teacher na nakauwi na ang bata.
“Ma’am Lani, kinuha po siya ng Lola niya kaninang 1:00 PM. Sabi po kasi ni Lola Carmen, may emergency raw po sa pamilya niyo at nag-text daw po kayo sa kanya na siya muna ang sumundo,” paliwanag ng guro.
Halos himatayin si Lani sa kaba. Wala siyang tine-text na ganun! Agad niyang tinawagan si Doña Carmen pero nakapatay ang telepono nito. Umiiyak at nanginginig na tinawagan ni Lani si Mark para sabihing nawawala si Leo. Papunta na sana sila sa istasyon ng pulis nang biglang bumukas ang gate ng bahay nila.
Pumasok si Doña Carmen, nakangiti nang malapad, hila-hila si Leo.
Nang makita ni Lani ang anak, napasigaw siya. Nakayuko si Leo, nanginginig, at umiiyak nang tahimik. Wala na ang kanyang magaganda at mahahabang kulot. Ginupit ito nang napakaikli at halos kalbo na ang bata. Puno pa ng maliliit na sugat ang batok ni Leo dahil halatang minadali at sapilitan ang paggupit gamit ang murang razor.
“Leo!” Tumakbo si Lani at niyakap ang anak. Umiyak nang malakas ang bata at nagtago sa dibdib ng kanyang ina. “Mommy, my hair… it’s gone… I look ugly,” humihikbing sabi ng bata.
“Ano’ng ginawa niyo sa anak ko?!” galit na galit na sigaw ni Lani.
Ngumisi lang si Doña Carmen, nakapamewang at bakas ang pagmamalaki. “Inayos ko lang ang mali mong pagpapalaki! Ayan, mukha na siyang tunay na lalaki! Huwag ka ngang maarte, tutubo rin ‘yan. Dapat nga magpasalamat ka pa sa akin dahil ako na ang gumawa ng trabaho mo!”
Sa sandaling iyon, dumating si Mark. Nakita niya ang kanyang asawang umiiyak sa sahig habang yakap ang kanilang anak na traumatized at kinalbo.
Pumitik ang ugat sa leeg ni Mark. Humarap siya sa kanyang ina. Inaasahan ni Doña Carmen na papanigan siya ng anak niya. Ngunit sa halip na sumigaw, tinitigan lang ni Mark ang kanyang ina nang napakalamig.
“Lumabas ka ng bahay ko, Ma,” mababa ngunit nagbabantang utos ni Mark.
“Mark, anak, inayos ko lang—”
“LUMABAS KA!” dumagundong ang boses ni Mark, kaya pati ang mga bintana ay tila yumanig.
Natakot si Doña Carmen kaya mabilis itong umalis. Bago sumakay sa kanyang sasakyan, bumulong pa ito, “Mga walang utang na loob! Sa Linggo, pupunta kayo sa bahay at magso-sorry kayo sa akin!”
Kinabukasan, maghapon lang na nakakulong si Leo sa kwarto, ayaw tumingin sa salamin. Nadurog ang puso ni Lani.
“Hayaan mo, mahal,” bulong ni Mark kay Lani habang hinahagod ang likod ng asawa. “Ako ang bahala. May pupuntahan tayo bukas ng Linggo.”
Sumapit ang Linggo. Araw ng bonggang “Amigas Luncheon” ni Doña Carmen sa kanyang malaking mansyon. Inimbita niya ang lahat ng kanyang mga mayayamang kaibigan mula sa high society. Gusto niyang magyabang tungkol sa kanyang bagong kotse, mga alahas, at ang kanyang paboritong paksang ipinagmamalaki—kung paano siya ang laging “nasusunod” sa pamilya.
Nasa gitna ng pag-iinuman ng wine at pagtatawanan ang mga donya nang biglang bumukas ang malaking pinto ng mansyon.
Pumasok si Mark, mag-isa.
“Oh, nandito na pala ang anak kong si Mark!” masayang anunsyo ni Doña Carmen. “Siguro ay narealize na nila ang mali nila kaya nandito para humingi ng tawad!”
Ngunit walang dalang ngiti si Mark. May dala siyang isang itim na box. Naglakad siya papunta sa gitna ng sala kung saan nakatingin ang lahat ng mga donya.
Inilapag ni Mark ang itim na box sa ibabaw ng lamesa at binuksan ito. Laman nito ang mga pinutol na buhok ni Leo, pati na rin ang isang malaking brown envelope.
Nagsalubong ang kilay ni Doña Carmen. “Ano ‘yan, Mark?”
Humarap si Mark sa mga kaibigan ng kanyang ina at nagsalita nang malakas at malinaw.
“Ladies, gusto ko lang ipakita sa inyo kung anong klaseng lola ang kaibigan ninyo,” panimula ni Mark. “Noong Biyernes, pumunta siya sa paaralan ng limang taong gulang kong anak. Nagsinungaling siya sa mga teacher, patagong kinidnap ang bata, at dinala sa isang murang barberya para kalbuhin habang umiiyak at nagmamakaawa ang anak ko. Lahat ng ito, ginawa niya nang walang paalam sa amin dahil lang sa gusto niyang siya ang laging nasusunod.”
Napasinghap ang mga donya. Nagbulungan sila. Ang iba ay nagtakip pa ng bibig sa sobrang gulat at pandidiri sa narinig.
“M-Mark! Ano bang ginagawa mo?! Namamahiya ka ba?!” namumulang sigaw ni Doña Carmen, hiyang-hiya sa mga kaibigan niya.
“Hindi ako namamahiya, Ma. Sinasabi ko ang totoo,” malamig na sagot ni Mark. Kinuha niya ang brown envelope. “At dahil gusto mong mag-astang ikaw ang may-ari ng anak ko, ito ang desisyon ko.”
Inilabas ni Mark ang mga papeles.
“Una, nag-file kami ng Restraining Order laban sa’yo mula sa school at sa bahay namin. Hindi mo na lalapitan ang apo mo. Kahit kailan.”
Nalaglag ang panga ni Doña Carmen.
“Pangalawa,” patuloy ni Mark, sabay lapag ng dalawang susi sa lamesa at isang putol na credit card. “Ang mansyon na ito? Ako ang nagbabayad ng mortgage. Ang SUV mo? Sa akin nakapangalan. Ang credit card mo na ginagamit mo sa pagpapasikat sa mga kaibigan mo? Pera ko ‘yan.”
Halos himatayin si Doña Carmen. “A-Anak… huwag mong gawin ‘to… napapahiya ako sa mga amigas ko!”
“Wala akong pakialam,” walang-awang sagot ni Mark. “Kinuha mo ang ngiti at kumpiyansa ng anak ko. Kaya kukunin ko lahat ng kumpiyansa mo. Binibigyan kita ng isang buwan para mag-impake at maghanap ng uupahan mong bahay. Ikinansela ko na rin ang monthly allowance mo. Tingnan natin kung hanggang saan aabot ang pagmamando mo nang wala ang pera ko.”
Tumingin si Mark sa mga amigas ng kanyang ina. “Enjoy your lunch, ladies. Baka ito na ang huling beses na makapagpa-party ang kaibigan niyo.”
Tinalikuran ni Mark ang kanyang ina na ngayon ay umiiyak at lumuluhod sa sahig, humahagulgol sa matinding kahihiyan at pagsisisi. Ni isa sa kanyang mga amigas ay hindi siya tinulungan; sa halip, nagsi-uwian sila at ikinalat ang nakakabahalang ugali ni Doña Carmen sa buong subdivision.
Bumalik si Mark sa kanyang pamilya. Hindi naging madali, pero unti-unting bumalik ang ngiti ni Leo habang hinihintay niyang humaba ulit ang kanyang buhok. At si Doña Carmen? Naiwan siyang mag-isa, mahirap, at walang pamilyang babalikan, dahil sa sarili niyang kayabangan at kawalang-puso.
