“Tumakas ‘yung babae kagabi, hindi ko man lang nakita nang malinaw ang mukha niya.”
Ang mortal kong kaaway — si Ethan Santos — ay nalasing nang husto kaya naman nagkamali siya ng gapang at nahiga sa kama ko.
Kinaumagahan, tinawagan niya ang mga barkada niya:
“Tumakas ‘yung babae kagabi, hindi ko man lang nakita nang malinaw ang mukha niya.”
“Pero kailangan ko siyang mahanap.”
Noong oras na ‘yon, nakaupo ako sa katabing lamesa, walang emosyon ang mukha habang dahan-dahang nginunguya ang aking toasted bread.
Sa loob-loob ko, napatawa na lang ako nang mapait —
Mukha nga hindi mo namukhaan, paano mo hahanapin?
Pagkalipas ng kalahating taon, narinig ko siyang may kausap sa telepono:
“May laman na ‘tong puso ko.”
Sige, sabi mo eh.
Habang hawak ang tatlong buwang tiyan ko, agad akong nag-book ng flight papuntang Boracay.
Nang lumapag ang eroplano, nakadapa si Nate-Nate sa kandungan ko, tulo-laway pa sa buong damit ko.
Ang tatlong taong gulang na bata kung matulog ay walang pinagkaiba sa kanyang tunay na ama — ang lalaking hanggang ngayon ay walang kaalam-alam na ama na pala siya.
Bahagyang nakabukas ang bibig, medyo nakakunot ang noo, at ang buong katawan ay nakadipa na parang letrang “X”, walang pakialam na sinakop ang upuan naming dalawa.
Pinunasan ko ang laway niya gamit ang panyo at mahinang tinawag:
“Nandito na tayo, munting amo ko, gising na.”
Tuminggalas lang si Nate-Nate, may binulong na hindi maintindihan, at nagpatuloy sa pagtulog.
Bumuntong-hininga ako at binuhat ang buong katawan niya.
Isang mabigat na bata na may timbang na higit labinlimang kilo ang nakasabit sa akin, ang malambot at mainit niyang mukha ay nakasandal sa leeg ko.
Sinalubong ako ng malamig na hangin mula sa aircon ng airport, na humalo sa matamis at matapang na amoy ng pabango mula sa duty-free shop at sa pait ng barakong kape.
Ang biyahe pabalik ng Manila ay nakakapagod, dahilan upang sumakit ang aking likod at mga binti. Hinila ko ang aking maleta at dahan-dahang naglakad patungo sa VIP exit.
Ang pagbabalik sa bansa… ay wala naman talaga sa plano ko.
Ang lolo ko — ang mismong founder ng Ramirez Group — ay tumawag noong nakaraang buwan, walang tigil ang pag-ubo sa loob ng dalawampung minuto.
Sa pagitan ng mga ubo na ‘yon ay may tatlong “ayos lang si Lolo”, dalawang “huwag kang uuwi”, at isang:
— “Kung hindi ka pa uuwi… baka sa buhay na ‘to, hindi mo na ako makikita muli.”

Sige na nga.
Matanda na talaga si Lolo, alam na alam niya kung paano ako pasunurin bilang apo niya.
Bukod doon, ang bagong township project sa pagitan ng Ramirez Group at Santos Group ay nasa kritikal na yugto na. Ako — ang itinalagang ikatlong henerasyong tagapagmana ng pamilya Ramirez — ay tatlong taon nang nagtatago sa trabaho, at hindi na talaga kaya ni Lolo na pasanin ang lahat.
Malinaw ang mensahe ng board of directors —
Bumalik ka na rito at magtrabaho.
Ano pa nga ba ang magagawa ko?
Kaya naman, nagtiis ako at bumalik.
Kasama ang isang “time bomb” na nagngangalang Ramirez.
Bumukas ang automatic door ng VIP exit.
Nakatungo kong isinarado ang zipper ng dyaket ni Nate-Nate, saka lumingon sa gawi ng mga naghihintay na sundo —
At doon ako biglang napatigil.
Mga sampung metro ang layo, isang lalaki ang nakasandal sa gilid ng railing ng arrival area.
Ang isang kamay ay nasa bulsa ng kanyang pantalon, habang ang isa naman ay humahawak sa teleponong nakadikit sa kanyang tainga.
Ang kanyang custom-made navy blue suit ay swak na swak sa kanyang katawan, napakalinis ng tabas. Ang malapad niyang balikat ay nagpapakita ng magandang postura, at ang hubog ng kanyang baywang ay sapat na para dumiin ang inis sa dibdib ng sinumang makakakita.
Naka-roll up ang manggas ng kanyang polo hanggang siko, na nagpapakita ng isang mamahaling relos na may puting dial at itim na kamay. Ang strap nito ay nakapatong sa bahagyang natitingnang ugat sa kanyang pulso.
Ang gilid ng kanyang mukha ay napakatulis, tila kaya nitong humati ng papel. Ang linya ng kanyang panga mula tainga hanggang baba ay tuwid at nagpapakita ng matinding awtoridad.
Si Ethan Santos.
Nagsimulang manginig ang mga binti ko.
Tatlong taon na.
Tatlong taon kong pinag-aralan ang kakayahan na kung tawagin ay “ang magpanggap na kalmado kapag nakasalubong si Ethan Santos”.
Pero sa unang araw pa lang ng pagbabalik ko, kailangan ko na agad itong isabuhay?
Hindi niya pa ako nakikita.
Ang mga labi niyang iyon ay tila may sinasabi sa telepono nang walang emosyon. Ang kanyang paningin na nakatitig sa karamihan ay katulad pa rin ng dati —
Walang sinisino, pero walang sinumang makakaligtas sa kanyang mga mata.
Kusa akong umurong ng kalahating hakbang.
Sa mismong kalahating hakbang na iyon, nagising si Nate-Nate.
Kinuskos ng bata ang kanyang mga mata, itinaas ang maliit niyang ulo mula sa balikat ko, at lumingon-lingon nang may pagkaantok.
“Mommy…”
Humabay siya, ang boses-bata niya ay napakalambot:
“Nandito na po ba tayo?”
“Shh…”
Agad kong tinakpan ang bibig niya at ibinaba ang boses ko:
“Nandito na, dahan-dahan lang ang pagsasalita.”
Hindi naintindihan ni Nate-Nate kung bakit, pero tumango pa rin siya nang napakabait.
Pagkatapos, ang kanyang paningin ay dumaan sa ibabaw ng balikat ko, at direktang tumama sa lalaking nasa sampung metro ang layo.
Biglang lumaki at nabilog ang mga mata ng aking anak.
Nanlaki ang mga mata ni Nate-Nate, at bago ko pa man mapigilan ang maliit niyang bibig, bigla siyang sumigaw nang napakalakas na umalingawngaw sa buong VIP arrival area:
“Dada! Look, Mommy! Si Dada oh! Kamukha ko siya sa picture!”
Parang gumuho ang mundo ko sa dalawang salitang ‘yon. Dada.
Sa isang iglap, ang lalaking nakasandal sa railing — si Ethan Santos — ay biglang napatigil sa pagsasalita sa telepono. Dahan-dahan niyang ibinaba ang kanyang kamay, at ang kanyang matatalas at malamig na mga mata ay lumingon nang direkta sa direksyon namin.
Nagsalubong ang aming mga paningin.
Sa loob ng tatlong taon, inisip ko na nakalimutan ko na ang presensya niya. Pero ang isang tingin lang na ‘yon ay sapat na para paralisahin ang buong katawan ko. Ang awtoridad at bigat ng kanyang titig ay tila sumasakal sa akin.
Naramdaman ko ang mabilis na tibok ng puso ko, na parang lalabas na ito sa aking dibdib. Huli na. Hindi na ako makakatakbo.
Humakbang si Ethan pasulong. Ang bawat yapak ng kanyang mamahaling sapatos sa sahig ng airport ay parang tunog ng isang paparating na bagyo. Habang lumalapit siya, mas lalong humihigpit ang hawak ko kay Nate-Nate.
“Bianca?” ang baritono at malamig niyang boses ay narinig ko sa wakas pagkatapos ng tatlong taon.
Tumingin siya sa akin, puno ng emosyong hindi ko maipaliwanag — galit, pagtataka, at pananabik. Ngunit nang bumaba ang tingin niya sa batang karga-karga ko, biglang nagbago ang mukha niya.
Tumingin si Ethan kay Nate-Nate. Ang magkaparehong hugis ng mata, ang magkahawig na kurba ng panga, at ang parehong makapal na kilay… Walang sinumang tanga ang magsasabing hindi sila magkamag-anak. Halos makita mo ang sarili ni Ethan noong bata pa siya sa mukha ng anak ko.
“Sino siya?” tanong ni Ethan, ang boses niya ay gumaralgal, tila pinipigilan ang isang napakalaking emosyon. Lumapit pa siya ng isang hakbang, dahilan upang maamoy ko ang pamilyar niyang pabango na humalo sa malamig na hangin ng airport.
“Wala kang pakialam dito, Mr. Santos,” pilit kong pinatatag ang boses ko, kahit na ang buong katawan ko ay nanginginig na sa takot at kaba. Hinila ko ang maleta ko at akmang tatalikod na para tumakas. “Tabi. Hinihintay na kami ng Lolo.”
Ngunit bago pa ako makahakbang, mabilis na humarang si Ethan sa daan ko. Hinawakan niya ang braso ko — hindi marahas, ngunit sapat na mahigpit para hindi ako makagalaw. Ang init ng kanyang palad ay tila pumapaso sa balat ko.
“Walang pakialam?!” Sa unang pagkakataon, nakita ko ang pagkawala ng kontrol sa mukha ng isang Ethan Santos. Pula ang kanyang mga mata, at ang mga ugat sa kanyang leeg ay nangingitngit sa matinding galit at emosyon. “Bianca! Tatlong taon mo akong tinakasan! Tatlong taon akong nagmukhang gago kahahanap sa babaeng pumasok sa kwarto ko nung gabing ‘yon!”
Tumingin siya muli kay Nate-Nate na ngayon ay natatakot na sa tensyon, saka muling ibinalik ang galit na tingin sa akin.
“At ngayon, babalik ka na may dalang bata na kamukhang-kamukha ko?! Sumagot ka nang maayos, Bianca Ramirez… Anak ko ba ‘to?!”
Ang buong paligid ay biglang tumahimik. Ang mga tao sa airport ay nagsimula nang magbulungan at tumingin sa amin. Ang nakaraan na pilit kong itinago sa loob ng tatlong taon sa Boracay ay biglang sumabog sa harap ko sa mismong araw ng pagbabalik ko sa Manila.
Nanginig ang mga labi ko. Ang hawak ko kay Nate-Nate ay mas lalong humigpit, habang ang mga mata ni Ethan ay tila may apoy na naghihintay ng aking sagot.
“Hindi mo siya anak,” pagsisinungaling ko, pilit na ibinabalik ang malamig kong proteksyon. “Anak ko siya… sa ibang lalaki.”
Sa sandaling binitawan ko ang mga salitang iyon, naramdaman ko ang marahas na pagbaba ng temperatura sa pagitan naming dalawa. Ang hawak ni Ethan sa braso ko ay bahagyang lumuwag, at sa kanyang mga mata ay rumesponde ang isang matinding sakit na hindi ko kailanman inakalang makikita ko sa isang bilyonaryong katulad niya.
Ngunit bago pa man makapagsalita muli si Ethan, si Nate-Nate ay biglang pumalag sa yakap ko. Tumingin ang anak ko kay Ethan, hawak ang kanyang maliit na laruan, at inosenteng nagsalita:
“Mommy is lying, Dada. Sabi ni Mommy, nasa malayo ang Dada ko at nagtatrabaho. Sabi niya, may picture ka sa wallet niya… ‘Yung picture na ninakaw niya sa magazine!”
Nanlaki ang mga mata ko sa bukingan ng sarili kong anak. Nate-Nate! Kanino ka ba talaga kakampi?!
Isang maikling katahimikan ang namayani, bago dahan-dahang napalitan ng isang mapait ngunit tagumpay na ngiti ang mukha ni Ethan. Ang sakit sa kanyang mga mata ay napawi, at ang kanyang tipikal na mapagmataas na awtoridad ay bumalik, ngunit sa pagkakataong ito ay may kasamang kakaibang lambing.
“Ninakaw sa magazine, ha?” bulong ni Ethan, ang tingin ay nakapako sa akin na ngayon ay namumula na sa hiya at galit.
Binitiwan niya ang braso ko, ngunit bago ko pa man makuha ang pagkakataong tumakbo, mabilis niyang kinuha ang aking maleta gamit ang kanyang isang kamay, habang ang kabilang kamay naman ay maingat na sumalo sa likod ko upang gabayan kami papasok sa direksyon ng kanyang nakaparadang sasakyan.
“Anong ginagawa mo, Ethan?! Bitiwan mo kami! Ang sundo ng Ramirez Group—”
“Ipinakansela ko na sa Lolo mo bago pa lumapag ang eroplano mo, Bianca,” seryoso ngunit may himig ng tawa niyang pamilyar na baritono. “Alam ng buong board of directors, pati na ng Lolo mo, na ako ang susundo sa iyo ngayon. O mas magandang sabihing… susunduin ko ang mag-ina ko.”
“Sino ang mag-ina mo?!” sigaw ko habang sapilitan niya kaming pinapapasok sa likod ng kanyang marangyang sasakyan.
Nang makapasok kaming lahat, isinara ni Ethan ang pinto at hinarap ako sa loob ng pribadong espasyo ng kotse. Umupo siya sa tabi ko, napakalapit na halos maramdaman ko ang init ng kanyang katawan. Tumingin muna siya kay Nate-Nate, na ngayon ay masayang naglalaro sa malambot na upuan, bago ibinalik ang kanyang paningin sa akin.
Inabot niya ang aking baba, dahan-dahang itinaas ang mukha ko upang pilitin akong tumingin sa kanya.
“Tatlong taon, Bianca. Tatlong taon akong naghanap sa babaeng nag-iwan lang ng piraso ng toasted bread sa lamesa ko pagkatapos akong gamitin,” bulong niya, ang boses ay puno ng emosyon na matagal nang kinupkop. “Akala mo ba hahayaan pa kitang makatakas ulit papuntang Boracay o kung saanman?”
“Ethan, ang nakaraan ay—”
“Ang nakaraan ay tapos na. Pero ang kasalukuyan natin, ngayon pa lang magsisimula,” pagputol niya sa akin, ang kanyang hinlalaki ay dahan-dahang hinaplos ang aking labi. “Hindi ko na sasaliksikin kung paano mo naitago ang anak ko sa loob ng tatlong taon. Ang mahalaga, nandito ka na… sa tabi ko.”
Tumingin ako sa labas ng bintana habang umaandar ang sasakyan patungo sa mansion ng mga Santos. Ang aking tatlong taong tahimik na buhay ay opisyal nang natapos sa araw na ito.
Tumingin ako kay Nate-Nate na ngayon ay kandong na ni Ethan habang tinuturuan nitong maglaro sa tablet, isang eksena na tila matagal nang nakatadhana. Napabuntong-hininga na lang ako at napangiti nang lihim.
Mukhang ang mortal kong kaaway ay hindi na lang basta kaaway… siya na ang magiging habambuhay kong kapiling.